Blog
IT olami: sanoat qanday tuzilgan va O'zbekistonda holat qanday
IT sohasining qatlamlari, O'zbekistondagi eksport raqamlari va boshlovchi uchun amaliy yo'nalish.
1 daqiqa o'qish
«IT» so'zi ko'pchilikka dasturlashni eslatadi, aslida esa bu bir necha qatlamdan iborat katta sanoat. Quyida shu qatlamlarni va O'zbekistondagi hozirgi holatni raqamlar bilan ko'rib chiqamiz.
Sanoatning to'rt qatlami
Infratuzilma — data-markazlar, serverlar, optik tarmoqlar. Internetdagi har bir so'rov oxir-oqibat jismoniy temirga boradi. Platformalar — bulut xizmatlari (AWS, Google Cloud, Azure) va ular ustidagi ma'lumotlar bazalari. Mahsulot — veb va mobil ilovalar, ya'ni foydalanuvchi ko'radigan qism. Ma'lumot va sun'iy intellekt — to'plangan ma'lumotdan qaror chiqaradigan tizimlar.
Bu qatlamlar bir-biriga tayanadi: mahsulot dasturchisi bulutga, bulut data-markazga, data-markaz esa elektr va optik tolaga bog'liq. Shuning uchun faqat freymvork o'rganish yetarli emas — tarmoq, operatsion tizim va ma'lumotlar bazasi asoslari ham kerak.
O'zbekistondagi manzara
So'nggi yillarda soha eksportga yo'naltirildi. IT Park rezidentlari xizmatlar eksporti barqaror o'smoqda, xorijiy kapitalli kompaniyalar soni ham ortyapti.
2026-yilning yanvar–iyun oylarida IT Park rezidentlarining xizmatlar eksporti 392,5 million dollarni tashkil etdi — bu o'tgan yilning shu davriga nisbatan 90,3 million dollar ko'p.
2025-yilning birinchi yetti oyida IT Park a'zoligiga eksportga yo'naltirilgan 481 kompaniya qabul qilingan, ularning 232 tasi xorijiy kapital ishtirokidagi kompaniyalar. 2025-yil may holatiga rezidentlar soni 2 846 tani tashkil etgan va 2026-yilga kelib 3 000 dan oshishi kutilgan edi.
Boshlovchi uchun amaliy tartib
Birinchidan, bitta tilni yaxshilab o'rganing — tillar almashadi, tafakkur qoladi. Ikkinchidan, algoritmlar va ma'lumotlar tuzilmasi: bu intervyularda ham, real ishda ham kerak. Uchinchidan, git, terminal va Linux asoslari. To'rtinchidan, ingliz tili — hujjatlarning katta qismi shu tilda.
Eng muhimi — portfolio. Bitta tugallangan va internetda ishlab turgan loyiha o'nta tugallanmagan kursdan foydaliroq.
Manbalar: IT Park eksport statistikasi (yuz.uz), IT Park rasmiy yangiliklari, UzDaily.